Չնչին վթար առանց տուժածների. ինչ է պահանջում օրենքը 2026-ի օգոստոսի 30-ից

2026 թվականի օգոստոսի 30-ից գործում է «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի նոր խմբագրությունը (ՀՕ-399-Ն, ընդունված է 03.07.2026-ին, ուժի մեջ է մտել 30.08.2026-ին)։ Ըստ 4.1-ին մասի 2-րդ կետի՝ եթե պատահարի հետևանքով պատճառվել է միայն գույքային վնաս և վնասվածքներ հասցնելու հանգամանքները, տեսանելի վնասների բնույթն ու ցանկը մասնակիցների միջև տարաձայնություններ չեն առաջացնում, վարորդներն այլևս պարտավոր չեն տեղի ունեցածի մասին հայտնել ոստիկանությանը։ Նրանք կարող են կա՛մ ինքնուրույն լրացնել համաձայնեցված հայտարարագիրը՝ եթե պատահարի հատկանիշները տեղավորվում են դրա պայմաններում, և պատահարի պահից ոչ ուշ, քան 15 րոպեի ընթացքում մեքենաները հանել պատահարի վայրից, կա՛մ ընդհանրապես ոչ մի փաստաթուղթ չձևակերպել՝ եթե վնասվել է միայն մասնակիցների գույքը և ոչ ոք միմյանց նկատմամբ պահանջ ներկայացնելու ցանկություն չունի։ Եթե տարաձայնություն չկա, բայց պատահարի հատկանիշները հայտարարագրի պայմաններին չեն համապատասխանում, գործում է նույն մասի 1-ին կետը՝ ոստիկանությանը հայտնելը մնում է պարտադիր։

Բայց մինչև ուղի ընտրելը՝ ամեն պատահարի դեպքում գործում են նույն առաջին քայլերը, և դրանք բաց թողնելը ոչ մի ուղով չի արդարացվում։

Առաջին քայլերը՝ նույնը բոլոր դեպքերում

Օրենքի 24-րդ հոդվածի 2-րդ մասի «դ» կետի համաձայն՝ պատահարին առնչություն ունենալու դեպքում վարորդը պարտավոր է.

• անմիջապես կանգնեցնել և (կամ) չտեղաշարժել տրանսպորտային միջոցը.
• միացնել վթարային լուսային ազդանշանը.
• տեղադրել «Վթարային կանգառ» ճանաչման նշանը.
• չտեղաշարժել պատահարի հետ կապված առարկաները, առկայության դեպքում՝ նաև դիերը.
• չփոփոխել պատահարին առնչվող տրանսպորտային միջոցների՝ միմյանց և ճանապարհային ենթակառուցվածքների օբյեկտների նկատմամբ դիրքը.
• չվնասել և չձևափոխել հետքերը։

Օգնության համար դեպքի վայրին անմիջապես մոտ կանգնեցված մեքենաների վթարային ազդանշանները նույնպես պետք է միացված լինեն — դա գրված է նույն կետում։

Այդ պարտականություններից երկուսը գրված են նաև երթևեկության կանոններում (ՀՀ կառավարության 2007 թվականի հունիսի 28-ի N 955-Ն որոշում, N 1 հավելված)։ 22-րդ կետի 1-ին ենթակետը վթարային լուսային ազդանշանի պարտադիր միացման ցանկում առաջինն է դնում հենց ճանապարհատրանսպորտային պատահարը, իսկ 23-րդ կետը պահանջում է ազդանշանը միացնելուց հետո անհապաղ տեղադրել «Վթարային կանգառ» նշանը (կամ թարթող կարմիր լապտերիկը)՝ բնակավայրերում մեքենայից ոչ պակաս 15 մ, բնակավայրերից դուրս՝ 30 մ հեռավորության վրա։ Սա թեմա է, որը հանդիպում է Խումբ 9 · Ազդանշաններ, լուսային սարքեր, վազանց և երկաթուղային գծանցներ հարցերում. պարապելու համար՝ Խումբ 9-ի պրակտիկան։

Եվս մեկ արգելք, որը հեշտ է մոռանալ. 24-րդ հոդվածի 7-րդ մասի «ը» կետով վարորդին արգելվում է պատահարից հետո ալկոհոլային խմիչքներ, հոգեմետ կամ գիտակցությունը մթագնող այլ միջոցներ օգտագործել մինչև սթափության վիճակի զննությունն անցկացնելը կամ դրանից ազատելու որոշման ընդունումը։

Եթե կան զոհեր կամ վիրավորներ՝ ուրիշ ընթացակարգ

4.1-ին մասի «հեշտ» տարբերակները վերաբերում են միայն գույքային վնասին։ Եթե մարդիկ մահացել կամ վիրավորվել են, գործում է 4-րդ մասը, և այն թողություն չի տալիս. ձեռնարկել միջոցներ առաջին օգնություն ցույց տալու համար, կանչել «Շտապ բժշկական օգնություն» կամ մասնագիտացված այլ ծառայություն և հայտնել ոստիկանություն. ծայրահեղ դեպքերում տուժածներին ուղարկել համընթաց շարժվող տրանսպորտային միջոցով, իսկ եթե դա անհնար է՝ իր տրանսպորտային միջոցով տեղափոխել մոտակա բժշկական կազմակերպություն՝ այնտեղ հայտնելով անունը, ազգանունը և հաշվառման համարանիշը (ներկայացնելով անձը հաստատող փաստաթուղթը կամ վարորդական վկայականը և հաշվառման փաստաթուղթը) և վերադառնալ պատահարի վայր. ձեռնարկել բոլոր հնարավոր իրավաչափ միջոցները՝ երթևեկության մյուս մասնակիցների կողմից պատահարի վայրի շրջանցումը կազմակերպելու համար. սպասել ոստիկանության ծառայողներին և գործել նրանց հրահանգներով։

Ինքներդ մի՛ որոշեք՝ «վիրավոր կա, թե չկա»։ Օրենքի 2-րդ հոդվածը վիրավոր է համարում այն անձին, ում մարմնական վնասվածքով պայմանավորվում է հետագա հոսպիտալացումը կամ ամբուլատոր բուժման անհրաժեշտությունը — սա բժշկի, ոչ թե վարորդի գնահատականն է։ Առաջին օգնության պարտադիր նվազագույնը՝ Խումբ 10 · Առաջին օգնություն գլխում։ Ի դեպ, 23-րդ հոդվածի 1-ին մասի «գ» կետով պատահարի դեպքում դուք իրավունք ունեք անվճար ստանալու բժշկական, փրկարարական և այլ առաջնային օգնություն։

Միայն գույքային վնաս. երեք ուղի

Ա. Տարաձայնություններ կան — հայտնում եք ոստիկանությանը

4.1-ին մասի 1-ին կետը գործում է երկու դեպքում. կա՛մ վնասվածքներ հասցնելու հանգամանքները և տեսանելի վնասների բնույթն ու ցանկը տարաձայնություններ են առաջացնում, կա՛մ տարաձայնություն չկա, բայց պատահարի հատկանիշները (մասնակից միջոցների քանակը և (կամ) ակնկալվող հատուցման չափը) չեն համապատասխանում համաձայնեցված հայտարարագրի պայմաններին։ Այդ դեպքում վարորդը պարտավոր է.

1. հայտնել ոստիկանությանը.
2. մինչև ծառայողների ներկայանալը լուսանկարահանման և տեսանկարահանման միջոցով ամրագրել մեքենաների՝ միմյանց և ճանապարհային ենթակառուցվածքների նկատմամբ դիրքը, հետքերը, առարկաները և վնասվածքները.
3. պատահարի պահից ոչ ուշ, քան 15 րոպեի ընթացքում մեքենաները տեղափոխել երթևեկության մասնակիցների համար խոչընդոտ չստեղծող տեղ.
4. սպասել ոստիկանության կամ այլ իրավասու մարմնի ծառայողներին։

Տեղափոխելու պահանջը երկու բացառություն ունի, և երկուսն էլ գրված են հենց օրենքում. երբ տեղափոխելն օբյեկտիվորեն անհնար է (մեքենան պատահարի հետևանքով ունի անսարքություն, որի դեպքում շահագործումն արգելվում է կամ անհնար է), կամ երբ պատահարն արդեն իսկ տեղի է ունեցել խոչընդոտ չստեղծող հատվածում։

Բ. Տարաձայնություններ չկան և պատահարը տեղավորվում է հայտարարագրի պայմաններում

Ինքնուրույն ձևակերպում եք փաստաթղթերը՝ համաձայնեցված հայտարարագրի լրացման միջոցով, և 15 րոպեի ընթացքում մեքենաները հանում եք վայրից (4.1-ին մաս, 2-րդ կետ, «ա»)։

Գ. Տարաձայնություններ չկան և ոչ ոք պահանջ չունի

Կարող եք ընդհանրապես փաստաթուղթ չձևակերպել, եթե վնասվել են միայն մասնակիցների տրանսպորտային միջոցները կամ այլ գույքը, և ոչ մի մասնակից չունի փաստաթղթեր ձևակերպելու և (կամ) միմյանց նկատմամբ (այդ թվում՝ ապահովագրական ընկերությունների միջոցով) պահանջներ ներկայացնելու ցանկություն (4.1-ին մաս, 2-րդ կետ, «բ»)։

«Բ» և «Գ» ուղիներն անշրջելի են

Սա նոր խմբագրության ամենակարևոր և ամենաշատ անտեսվող դրույթն է։ 4.2-րդ մասի համաձայն՝ եթե վարորդներն ընտրել են «ա» կամ «բ» ենթակետի ուղին, ապա այդ պատահարի վերաբերյալ նրանց կողմից հետագայում ոստիկանություն դիմում կամ հաղորդում ներկայացվելու դեպքում որևէ վարույթ չի իրականացվում, և դիմումը կամ հաղորդումը թողնվում է անհետևանք։ Այսինքն՝ «հիմա գնանք, հետո կզանգեմ» տարբերակ չկա. որոշումը կայացվում է վայրում։

Ինչ է կազմում ոստիկանությունը

«Ա» ուղու դեպքում ոստիկանությունը հավաքում է տվյալները և կազմում երկու արձանագրություն՝ պատահարի մասին և պատահարի հանգամանքների տեխնիկական ելակետային տվյալների մասին (4.3-րդ մաս)։ Երկրորդը կարող է չկազմվել, եթե պատահարը տեղի է ունեցել ցերեկը՝ օրվա լուսավոր ժամին, բավարար տեսանելիության պայմաններում, և առկա է պատահարի պահի ու դրան անմիջապես հաջորդող՝ մասնակիցների գործողությունների տեսագրություն։ Գործող տեսագրիչը այստեղ ուղղակիորեն կրճատում է ընթացակարգը։ Նյութերը կարող են տրամադրվել Հայաստանի ավտոապահովագրողների բյուրոյին, դրա անդամ ապահովագրական ընկերություններին և երրորդ անձանց՝ հատուցման գործընթացի կարգավորման համար։ Պատահարի մասին արձանագրության ձևը և տեխնիկական ելակետային տվյալների կազմին ու կառուցվածքին ներկայացվող պահանջները հաստատում է ոստիկանության պետը՝ համաձայնեցնելով ՀՀ կենտրոնական բանկի հետ։

Ինչ այս էջում միտումնավոր չկա

• Համաձայնեցված հայտարարագրի պայմանները — մասնակից մեքենաների քանակը և ակնկալվող հատուցման չափը — սահմանված են «Ավտոտրանսպորտային միջոցների օգտագործումից բխող պատասխանատվության պարտադիր ապահովագրության մասին» ՀՀ օրենքով, որը վերևում մեջբերված ակտերի մեջ չէ։ Կոնկրետ թիվ մի՛ փնտրեք այս էջում — ճշտեք ձեր ապահովագրողի մոտ։
• Տուգանքներ — վարչական պատասխանատվությունն այլ օրենսգրքով է սահմանվում և այստեղ չի ներկայացվում։
• Երթևեկության կանոններում (N 955-Ն) պատահարի ընթացակարգ չկա. կանոնների գործող խմբագրությունն ուժի մեջ է 01.10.2025-ից և ՀՕ-399-Ն-ից հետո չի փոփոխվել (կարգավիճակը ստուգված է 2026 թվականի սեպտեմբերի 18-ին)։ Վթարային ազդանշանն ու «Վթարային կանգառ» նշանը կանոններից են, մնացած ամբողջ ընթացակարգը՝ օրենքից։

Այս թեման քննության մեջ

Վարորդի պարտականությունները պատահարի դեպքում ուղիղ մտնում են Խումբ 2 · Երթևեկության անվտանգության օրենք և հիմնական հասկացություններ խմբի մեջ, որտեղից թեստում գալիս է 2 հարց. նույն պարտականությունները կրկնվում են նաև Խումբ 10-ի գլխում։ Ամփոփումը՝ Խումբ 2-ի տեսության գլխում, պաշտոնական հարցերը՝ Խումբ 2-ի պրակտիկայում, իսկ ամբողջ հարցաշարը պատասխաններով՝ «Քննական հարցեր» բաժնում։ Երբ այս խմբում կայուն արդյունք ունեք, ստուգեք ձեզ ամբողջական քննության սիմուլյացիայում։ Թեստի կառուցվածքի մասին՝ «Ինչպես հանձնել տեսական քննությունը», իսկ այն մասին, թե որտեղ են արգելված կանգառն ու կայանումը՝ «Կանգառ և կայանում» հոդվածում։ Տուժածի առաջին օգնության մասին՝ «Առաջին օգնություն ՃՏՊ-ի ժամանակ» հոդվածում։